M ετά τη χθεσινοβραδυνή συνεδρίαση της Βουλής, στην οποία η κυβέρνηση, μέσω του υπουργού Δικαιοσύνης Χαράλαμπου Αθανασίου, επέμεινε ως την τελευταία στιγμή να απορρίπτει με αδιανόητη απάθεια το αίτημα -την ικεσία, σχεδόν- του ΣΥΡΙΖΑ, του ΚΚΕ, της ΔΗΜΑΡ και του ΠΑΣΟΚ να μην αφήσει τον απεργό πείνας Νίκο Ρωμανό να πεθάνει, η σημερινή μέρα ξημέρωσε με τους χειρότερους οιωνούς. Τελικά, λίγο προτού διεξαχθεί η ονομαστική ψηφοφορία που είχε ζητήσει ο ΣΥΡΙΖΑ, η κυβέρνηση υποχώρησε. Δειλά, αλλά υποχώρησε. Ο Χ. Αθανασίου έκανε προσθήκη...
στην επίμαχη τροπολογία του, με την οποία προβλέπεται η εκπαιδευτική άδεια με «βραχιολάκι» χωρίς περιορισμούς, υπό τον όρο επιτυχούς παρακολούθησης του ενός τρίτου των μαθημάτων επί ένα εξάμηνο. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ απέσυρε το αίτημα ονομαστικής ψηφοφορίας, δήλωσε ότι η εξέλιξη αυτή αποτελεί νίκη του Ν. Ρωμανού και τον κάλεσε να «μην χαρίσει τη ζωή του». Η τροπολογία έγινε ομόφωνα δεκτή. Ο Ν. Ρωμανός σταμάτησε την απεργία πείνας και, σύμφωνα με πληροφορίες από το νοσοκομείο, ήδη ξεκίνησε η σίτισή του.
Προφανώς το πρώτο συναίσθημα είναι η τεράστια ανακούφιση, η ανείπωτη χαρά, που ένας νέος άνθρωπος δεν θα πεθάνει. Κάποιοι πιστεύουν ότι θα έπρεπε να μείνουμε σε αυτό. Δεν συμφωνώ. Όσοι επιμένουν πως τρόπον τινά το «τίμιο» ή το «ηθικό» είναι να διαχωρίσει κανείς την υπόθεση του Νίκου Ρωμανού από τις αντικειμενικές πολιτικές επιπτώσεις της δεν είναι αθώοι: εννοούν να την υποβιβάσουν είτε σε έναν συναισθηματισμό είτε σε μια επικράτηση τεχνικών λύσεων. Όμως ο διαχωρισμός είναι τεχνητός κι αυθαίρετος: Τα συναισθήματα είναι ισχυρά και οι τεχνικές λύσεις απαραίτητες, όμως τίποτε από τα δύο δεν είναι το αντίθετο της πολιτικής. Η υπόθεση αυτή έχει πολλές πλευρές και προσφέρεται για παρατηρήσεις – παρατηρήσεις για τις θεμελιώδεις έννοιες της δημοκρατίας και την διεκδίκησή τους, για την πολιτική ζωή της Ελλάδας της κρίσης, για τον δημόσιο λόγο, και για τη στάση που καλούνται όσοι υπερασπίζονται τη δημοκρατία να τηρήσουν στο εξής και εν όψει των επικείμενων πολιτικών αναταραχών.
Πρώτον, λοιπόν, πρόκειται για μια νίκη του Νίκου Ρωμανού. Αδιαμφισβήτητα. Ένας άνθρωπος, ξεκινώντας όχι απλώς μόνος του αλλά και με όλη την απαξία του καταδίκου, αντιστάθηκε με το σώμα του και τη θέλησή του στους μηχανισμούς του πιο ανάλγητου, αυταρχικού, ανελεύθερου, ζοφερού κράτους των τελευταίων δεκαετιών. Συσπείρωσε γύρω του αλληλεγγύη από πολιτικές δυνάμεις και ανένταχτους ανθρώπους που ουδόλως μοιράζονται τις πολιτικές απόψεις του, αλλά το θεώρησαν χρέος τους να αντιταχθούν στην πρόθεση αυτού του κράτους να τον εξοντώσει. Και ανάγκασε το κράτος σε μια μικρή υποχώρηση.
Δεύτερον, η υποχώρηση του κράτους μπορεί να είναι μικρή αλλά όχι τόσο μικρή. Αναγκάστηκε να καταπιεί την βασική του θέση, αυτή που λέει «δεν εκβιαζόμαστε». Εκβιάστηκε. Κι αυτό είναι σπουδαίο. Διότι το κρισιμότερο ίσως πολιτικό επίδικο στη μεταδημοκρατική συνθήκη είναι αυτή η ιδέα ότι «η δημοκρατία δεν υποχωρεί», ότι το «κράτος δεν διαπραγματεύεται», ότι η «νομιμότητα δεν είναι α λα καρτ» και πάει λέγοντας. Τουναντίον, η δημοκρατία πρέπει να υποχωρεί, το κράτος πρέπει να διαπραγματεύεται, η νομιμότητα είναι ακριβώς α λα καρτ, δηλαδή εξατομικευμένη και ελεύθερα ερμηνευόμενη ανάλογα με τη στάθμιση των αξιών που διακυβεύονται κάθε φορά.
Τρίτον, η νίκη του Ν. Ρωμανού δεν αφορά μόνο τον εαυτό του. Πέτυχε να αρθούν οι περιορισμοί σε σχέση με τις εκπαιδευτικές άδειες και αυτό αφορά όλους τους κρατούμενους. Κι όσο κι αν το γεγονός της ψήφισης μιας τροπολογίας δεν σημαίνει πως όλα τούτα θα υλοποιηθούν αυτόματα και δεν θα χρειαστούν κι άλλες διεκδικήσεις, η αρχή έγινε, η ρωγμή υπάρχει.
Τέταρτον, σε μια ζωντανή δημοκρατία δεν υπάρχουν λύσεις-πασπαρτού, τίποτε δεν «λύνεται» δια παντός, σε πείσμα όσων θεωρούν ότι το ζητούμενο είναι μια τελεσίδικη ρύθμιση για όλα. Το «βραχιολάκι» έδωσε στη συγκεκριμένη περίπτωση μια λύση, διότι στέρησε τα προσχήματα από μια κυβέρνηση που είχε άλλη ατζέντα. Δεν είναι η μαγική λύση για καθετί. Αν σε αυτή την περίπτωση βοηθά, σε μιαν άλλη μπορεί να μη βοηθά καθόλου. Οι νόμοι, και πάλι σε πείσμα όσων τους θέλουν ακλόνητους, είναι για να αλλάζουν. Και να ξαναλλάζουν. Το μόνο πράγμα που πρέπει να είναι ακλόνητο είναι η διαρκής ερώτηση αν αλλάζουν με σκοπό τη χειραφέτηση ή την καταπίεση.
Πέμπτον, αξίζουν συγχαρητήρια στον ΣΥΡΙΖΑ τόσο για την κοινοβουλευτική του παρουσία σε αυτή την υπόθεση όσο και για την επιτυχημένη του παρασκηνιακή διπλωματία. Κατόρθωσε να ελιχθεί σε συνθήκες όπου συνήθως την ατζέντα την θέτουν οι θιασώτες της καταστολής και το αποτέλεσμα δεν ήταν απλώς ένας ελιγμός αλλά μια επικράτηση σε συμβολικό επίπεδο.
Έκτον, το γεγονός ότι συντάχθηκαν, πλάι στον ΣΥΡΙΖΑ, το ΚΚΕ, η ΔΗΜΑΡ και ακόμη και το ΠΑΣΟΚ, ήταν μια μικρή ανάσα ανθρωπιάς. Από κάποιον διάβασα -δεν θυμάμαι, δυστυχώς, από ποιον- ότι όποια δύναμη διατηρεί μια σχέση με τον Διαφωτισμό ομονόησε στη συγκεκριμένη υπόθεση. Δεν ξέρω αν θα το πήγαινα ως εκεί αλλά είναι μια ωραία σκέψη. Ας αφήσουμε, όμως, τα περί «νίκης του κοινοβουλευτισμού». Διότι η φράση του Απόστολου Κακλαμάνη «τόσες πράξεις νομοθετικού περιεχομένου περνάτε, ας περάσει μία και γι” αυτό» μπορεί να ήταν συγκυριακά βολική, είναι όμως βουτηγμένη στην ανεντιμότητα: το ΠΑΣΟΚ -και επί μακρόν η ΔΗΜΑΡ- στηρίζει την διαστροφή της δημοκρατίας που είναι οι αλλεπάλληλες πράξεις νομοθετικού περιεχομένου. Όσο για τη μόνη πολιτική δύναμη -πλην της Χρυσής Αυγής- που συντάχθηκε με τη βαναυσότητα της κυβέρνησης, δηλαδή το «Ποτάμι», για την ώρα ας πούμε μόνο ότι η κλίση του προς τον αυταρχισμό είναι δομική και, γέννημα της μεταδημοκρατίας καθώς είναι, ολοένα θα χειροτερεύει.
Έβδομον, όσοι στηλιτεύουν με αφέλεια ή και μνησικακία αυτό που ονομάζουν «ηρωοποίηση» του Ν. Ρωμανού, ξεχνούν ότι ο θαυμασμός της κοινότητας για τον «παράνομο» έχει λόγο ύπαρξης, δεν είναι απλώς μια «στρέβλωση» ούτε φυσικά μια αόριστη αγάπη προς την «παραβατικότητα». Η κοινότητα γνωρίζει την εκμηδενιστική ισχύ του κράτους και του νόμου, όπως και την καταστατική μεροληψία τους. Η φυσιογνωμία αυτού που αντιστέκεται συχνά συγκεντρώνει , αν και υπό προϋποθέσεις, θαυμασμό και προσλαμβάνει αντικειμενικά πολιτικά χαρακτηριστικά χειραφέτησης και διεκδίκησης, ακόμη κι όταν το πρόσωπο καθαυτό πρεσβεύει κάτι διαφορετικό ή και τίποτε απολύτως. Και ξέρουμε ότι ένα από τα βασικά εγχειρήματα της νεωτερικής κολαστικής εξουσίας είναι η αντιμετώπιση αυτού του λαΐκού αισθήματος, το οποίο εμποδίζει την πλήρη αποπολιτικοποίηση του «παράνομου».
Όγδοον, η υποχώρηση της κυβέρνησης δεν σημαίνει τίποτε άλλο από το ότι πιέστηκαν τόσο που η σιγουριά τους πως μπορούσαν να διαχειριστούν προς όφελός τους τον θάνατο του Ν. Ρωμανού και την πιθανή έκρηξη που θα προκαλούσε, εξανεμίστηκε. Είναι δύσκολο να ξέρουμε ποια από όλες τις πιέσεις ήταν η καθοριστική, έδρασαν συνεργατικά. Έχει όμως μεγάλο ενδιαφέρον να καταγραφεί πως ο υπουργός Δικαιοσύνης δήλωσε την ουσιαστική υπαναχώρησή του από τη θέση πως «δεν μπορεί να επέμβει στη δικαιοσύνη» λίγα λεπτά αφότου ήρθε στη δημοσιότητα το ηχητικό με τον Πρωθυπουργό να διαμηνύει σε εισαγγελέα ποιους να «γαμήσει». (Μένει να αποδειχτεί αν το ηχητικό είναι αυθεντικό. Επειδή, όμως, έχουμε την εμπειρία με το βίντεο Κασιδιάρη/Μπαλτάκου, ας πούμε το προφανές: ενώ είναι δουλειά της νομοθετικής εξουσίας να νομοθετεί -και με αυτόν τον τρόπο «επεμβαίνει στη δικαιοσύνη»-, δεν είναι δουλειά της εκτελεστικής να καθοδηγεί εισαγγελείς. Το γεγονός ότι η Χρυσή Αυγή είναι εγκληματίες, κάτι για το οποίο όλοι οι υπόλοιποι πλην της Δεξιάς φωνάζουμε χρόνια, δεν σημαίνει καθόλου ότι η Νέα Δημοκρατία δεν έχει πολιτικά κίνητρα και δεν χειραγωγεί τη δικαιοσύνη. Το να αποφεύγουμε να το πούμε αυτό επειδή κάποιοι θα μας ταυτίσουν με τη Χρυσή Αυγή είναι πρώτης τάξεως δειλία.) Σε κάθε περίπτωση, η κυβέρνηση δεν υποχώρησε επειδή βρήκε την ανθρωπιστική λύση που έψαχνε αλλά ως σήμερα της διέφευγε. Απλώς σήμερα, για τούτη την υπόθεση και σ” αυτή τη συγκεκριμένη μάχη, ηττήθηκε.
Τέλος, επιμένω: η πολιτεία χρωστάει στον Νίκο Ρωμανό, όχι ο Νίκος Ρωμανός στην πολιτεία. Όταν το κράτος έχει με δική του ευθύνη παραβεί τη βασική συμφωνία με την οποία ο πολίτης τού εκχωρεί εξουσία, ότι δηλαδή το κράτος δεσμεύεται από τον ίδιο του τον νόμο, όταν η αστυνομία του σκοτώνει παιδιά και βασανίζει κρατουμένους, τότε είναι έκθετο. Το να αναστοχαστεί η πολιτεία αυτό το έλλειμμα, αυτή την αποτυχία που πλήττει το δημοκρατικό της θεμέλιο, είναι η ελάχιστη υποχρέωσή της. Έστω και αν δεν ήταν στις προθέσεις του Νίκου Ρωμανού, ο αγώνας του σήμανε και μια υπεράσπιση της ριζοσπαστικής μνήμης της δημοκρατίας.
Και γι” αυτό, αν μη τι άλλο, ό,τι κι αν προηγήθηκε κι ό,τι κι αν ακολουθήσει, ό,τι κι αν είπε ή έκανε κι ό,τι κι αν πει ή κάνει στο εξής, σήμερα, τούτη την όμορφη μέρα, του οφείλουμε ευγνωμοσύνη.
Αυγουστίνος Ζενάκος από unfollow
from ΤΟ ΓΡΕΚΙ http://ift.tt/1qA0JYZ
via IFTTT
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου